Ιράν: Όροι Αραγτσί στις ΗΠΑ για τα Στενά του Ορμούζ

2026-09-23
Κόσμος
Σύνταξη

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, συναντήθηκε χθες Δευτέρα με τον ειδικό απεσταλμένο των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, όπου διαβίβασε τους όρους της Τεχεράνης για το άνοιγμα των στρατηγικής σημασίας Στενών του Ορμούζ, σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης.

Οι τρεις βασικοί όροι

Σύμφωνα με την ίδια πηγή, οι όροι για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ περιλαμβάνουν την άμεση άρση του ναυτικού αποκλεισμού που έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ, την άμεση αποδέσμευση ιρανικών περιουσιακών στοιχείων και τον τερματισμό των εχθροπραξιών σε όλα τα μέτωπα. Οι θέσεις αυτές καταγράφηκαν κατά τη συνάντηση του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών με τον Αμερικανό απεσταλμένο, στο πλαίσιο της διπλωματικής κινητικότητας στη Νέα Υόρκη.

Αισιοδοξία Τραμπ για συμφωνία

Νωρίτερα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, είχε δηλώσει πως Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι είχαν μια «πολύ καλή» συνάντηση που «διήρκεσε τρεις ώρες», εκφράζοντας αισιοδοξία για την προοπτική επίτευξης συμφωνίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης. Στην ομιλία του στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, ο Τραμπ κάλεσε τους ηγέτες να είναι «ενωμένοι στην άσκηση πίεσης στο Ιράν», δηλώνοντας ότι ο ίδιος «έχει να λάβει μια απόφαση, αν θα αφανίσει το Ιράν ή θα κάνει μια συμφωνία» με την Τεχεράνη.

Πιθανή συμφωνία μετά τις εκλογές

Ο Αμερικανός πρόεδρος εκτίμησε πάντως ότι θεωρεί πιθανή την επίτευξη συμφωνίας αμέσως μετά τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου στις ΗΠΑ. Επαναλαμβάνοντας πως το Ιράν δεν πρέπει να αποκτήσει ποτέ πυρηνικά όπλα, ο Τραμπ υποστήριξε πως το ιρανικό καθεστώς είναι «αδύναμο και απελπισμένο», υποστηρίζοντας ότι «μεγάλες αλλαγές μπορεί να συμβούν γρήγορα».

Στρατηγική σημασία των Στενών

Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους διαύλους μεταφοράς πετρελαίου παγκοσμίως, καθώς από εκεί διέρχεται μεγάλο μέρος των εξαγωγών αργού από τον Κόλπο. Το άνοιγμά τους και η άρση τυχόν περιορισμών έχουν άμεσο αντίκτυπο στις διεθνείς τιμές της ενέργειας και στις ναυτιλιακές ροές. Για την Ελλάδα, που διαθέτει σημαντικό στόλο πλοίων μεταφοράς πετρελαίου και προϊόντων, η ομαλοποίηση της κατάστασης στην περιοχή είναι κρίσιμη για τη ναυτιλιακή δραστηριότητα και το εμπόριο.

Διπλωματικό παρασκήνιο

Η συνάντηση Αραγτσί – Γουίτκοφ πραγματοποιήθηκε στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, όπου οι διεθνείς επαφές κορυφώνονται. Οι δηλώσεις Τραμπ περί «πολύ καλής» επαφής και η αναφορά σε τρίωρη διάρκεια υποδηλώνουν ότι οι δύο πλευρές βρίσκονται σε φάση ανταλλαγής θέσεων, χωρίς ωστόσο να έχει ανακοινωθεί κάποια συγκεκριμένη συμφωνία. Οι όροι που διαβίβασε η Τεχεράνη συνιστούν το πλαίσιο των απαιτήσεών της για οποιαδήποτε πρόοδο στο ζήτημα των Στενών.

Το επόμενο διάστημα

Η προοπτική συμφωνίας μετά τις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω διαβουλεύσεων τους επόμενους μήνες. Παράλληλα, η έκκληση Τραμπ προς τους ηγέτες για «ενωμένη πίεση» στο Ιράν δείχνει ότι η Ουάσιγκτον επιδιώκει διεθνή στήριξη στη στρατηγική της. Για τους Έλληνες αναγνώστες, η εξέλιξη αυτή παρακολουθείται στενά λόγω των επιπτώσεων στις τιμές ενέργειας και στη ναυτιλία, τομείς ιδιαίτερα ευαίσθητους στις αναταράξεις της Μέσης Ανατολής.